Menu Zamknij
Biznes · HR · Controlling

Fluktuacja pracowników – jak ją liczyć w Excelu?

Wskaźnik fluktuacji pokazuje, jaka część zespołu odeszła z firmy w danym okresie. Zobacz wzór, działające formuły i przykład analizy według działów.

Definicja

Fluktuacja pracowników to liczba odejść w wybranym okresie podzielona przez średni stan zatrudnienia w tym samym okresie, wyrażona w procentach. Dzięki temu można porównywać rotację między działami i okresami o różnej wielkości zespołu.

Co to jest fluktuacja pracowników?

Fluktuacja pracowników, nazywana też rotacją kadrową, mówi, jaki odsetek zatrudnionych opuścił firmę w określonym czasie. Sam stan zatrudnienia na koniec roku nie pokazuje, ile osób odeszło i ile trzeba było zatrudnić na ich miejsce.

Wysoki wynik może sygnalizować trudności z utrzymaniem zespołu, ale jego przyczyny wymagają osobnej analizy. Wskaźnik warto zestawić z powodami odejść, stażem pracy i wynikami poszczególnych działów.

Rodzaje fluktuacji

Przed obliczeniem wskaźnika ustal, jakie odejścia uwzględniasz w liczniku.

📉

Fluktuacja ogólna

Wszystkie odejścia z firmy w danym okresie, niezależnie od przyczyny.

🚪

Fluktuacja dobrowolna

Odejścia z inicjatywy pracownika. Pomaga śledzić retencję i jej zmiany.

🧩

Fluktuacja segmentowa

Osobny wynik dla działu, stanowiska, lokalizacji lub grupy stażowej.

Wzór na fluktuację i formuły w Excelu

Wskaźnik fluktuacji
Fluktuacja = odejścia ÷ średni stan zatrudnienia × 100%

Gdy masz tylko stany z początku i końca okresu, możesz przyjąć ich średnią arytmetyczną jako uproszczenie. Przy dużych wahaniach zatrudnienia dokładniejsza będzie średnia z miesięcznych stanów.

Uproszczony średni stan
Średni stan = (stan początkowy + stan końcowy) ÷ 2

W tabeli poniżej kolumna B oznacza stan na początku roku, C stan na końcu, D liczbę odejść, E średni stan, a F fluktuację.

' E2 – średni stan działu
=ŚREDNIA(B2;C2)

' F2 – fluktuacja działu; ustaw format komórki na procentowy
=JEŻELI(E2=0;"";D2/E2)

' Wiersz 6 – cała firma, na podstawie sum zatrudnienia i odejść
E6: =ŚREDNIA(B6;C6)
F6: =JEŻELI(E6=0;"";D6/E6)
⚠️ W polskich ustawieniach Excela argumenty funkcji są zwykle oddzielane średnikiem. Pusty wynik przy zerowym średnim zatrudnieniu oznacza, że wskaźnika nie da się obliczyć dla tej grupy.

Przykład – fluktuacja według działu

Fikcyjna firma BudMed Sp. z o.o. zestawiła odejścia i stany zatrudnienia za 2024 rok:

Dział Początek roku Koniec roku Odejścia Średni stan Fluktuacja
Sprzedaż 40 44 12 42 28,6%
Marketing 15 16 2 15,5 12,9%
IT 30 33 3 31,5 9,5%
Administracja 20 20 1 20 5,0%
Cała firma 105 113 18 109 16,5%

Wynik całej firmy to 18 ÷ 109 = 16,5% po zaokrągleniu. Jest liczony z łącznych odejść i łącznego średniego stanu, a nie jako średnia procentów czterech działów.

Jak interpretować wynik?

📈

Porównaj trend

Zestaw wynik z poprzednimi okresami przy tej samej definicji odejścia i tego samego mianownika.

🔍

Sprawdź segmenty

Porównaj działy, role i staż pracy. Wysoka rotacja osób nowo zatrudnionych może wskazywać na problem we wdrożeniu.

🧭

Zbadaj przyczyny

Sam procent nie mówi, dlaczego ludzie odchodzą. Oddziel odejścia dobrowolne od pozostałych i przeanalizuj powody.

Poziomy rotacji różnią się między branżami i firmami. Dlatego bez określenia kraju, okresu, rodzaju zatrudnienia i sposobu liczenia nie ma jednej „zdrowej” wartości dla wszystkich zespołów.

Najczęstsze pułapki przy liczeniu fluktuacji

  • ✗
    Dzielenie przez stan końcowy. Przy rosnącym zatrudnieniu zaniża wynik względem średniej z początku i końca okresu; przy malejącym go zawyża.
  • ✗
    Łączenie różnych rodzajów odejść. Rezygnacja, zwolnienie i koniec umowy niosą różne informacje o retencji. Pokazuj przekroje obok wyniku ogólnego.
  • ✗
    Mylenie końca umowy z odejściem. Kontynuacja pracy na nowej umowie nie powinna tworzyć nowego zdarzenia odejścia.
  • ✗
    Porównywanie różnych okresów. Wynik miesięczny i roczny opisują inne przedziały czasu. Każdy procent podpisuj okresem.

Podsumowanie – co warto zapamiętać

  • Fluktuacja to liczba odejść podzielona przez średni stan zatrudnienia w tym samym okresie.
  • W prostym modelu średni stan to średnia stanu początkowego i końcowego.
  • W Excelu ustaw wynik dzielenia jako procent, zamiast mnożyć go dodatkowo przez 100.
  • Oddzielaj odejścia dobrowolne od pozostałych i analizuj różnice między działami.
  • Wynik całej firmy licz z sum, a nie ze średniej procentów działów.

Przeczytaj również

Ładowanie artykułów…

10h | C++ Kurs Podstawowy Programowania | Postaw Na Rozwój

X